
Chuột máy tính bạn vẫn đang dùng mỗi ngày, vậy liệu bạn đã biết về hành trình phát triển cũng như lịch sử xưa đến nay của nó. Cùng /blog/ tìm hiểu tóm tắt về lịch sử phát triển của chuột máy tính nhé.
Cột mốc quan trọng của chuột máy tính
Trước khi có chuột máy tính, phương tiện giao tiếp duy nhất của con người với những cỗ máy tính đầu tiên là thông qua nhập liệu trên bàn phím. Dần người ta nhận ra cách thức trên có nhiều bất tiện. Đồng thời việc phát sinh nhiều nhu cầu mới của người dùng, song song với nhiều khả năng mới của máy tính ra đời đã tạo nên một động lực mới: cần có một thiết bị ngoại vi có khả năng giao tiếp chi tiết trên màn hình, dùng để chỉ trỏ và đi đến các vị trí cụ thể của màn hình một cách nhanh chóng hơn. Từ nhu cầu đó chuột máy tính đã ra đời và trải qua hành trình lịch sử lâu dài cho đến ngày nay. Trước khi chúng ta có được một chuột máy tính khá hoàn chỉnh với hình dáng tương tự ngày nay, đã từng có một loại thiết bị đặc biệt mang chức năng giống giống với chuột máy tính. Đây là phát minh của Hải quân Canada năm 1952. Thiết kế chỉ đơn giản là một trackball - quả bóng bowling gắn trên phần cứng. Chính phần cứng này sẽ ghi lại chuyển động của trackball rồi sau đó truyền tin lên màn hình. Tuy có được những công năng đầu tiên đáng chú ý, nhưng đây là phát minh thuộc quân sự nên sự hiện diện cũng như cách thức làm ra nó hoàn toàn nằm trong vòng bí mật. Nhưng xét về cốt lõi cơ chế vận hành, có thể gọi thiết bị quân sự này chính là tiền thân của chuột trackball mà chúng ta biết. Đến năm 1963, Douglas Engelbart đã lần đầu phát minh ra một thứ chính xác gọi là Chuột máy tính. Thiết kế của con chuột đầu tiên này gồm: 2 bánh xe để cung cấp dữ liệu theo hai trục rồi sau đó chuyển thông tin lên máy tính. Năm 1970, Bill English (Xerox PARC) đã táo bạo “nâng cấp” thiết kế ban đầu của Douglas bằng cách thay phần bánh xe cổ điển bằng viên bi, từ đó giúp chuột di chuyển mượt mà với nhiều chiều hơn. Năm 1981, GUI - Graphical User Interface, tạm dịch là giao diện đồ họa người dùng ra đời. Lúc này chuột máy tính mới bắt đầu phát huy toàn bộ khả năng mạnh mẽ của mình khi giúp người dùng máy tính thao tác, giao tiếp với máy tính thông qua màn hình và các điều khiển trực tiếp trên màn hình. Năm 1981, cũng là năm con chuột máy tinh mang tính thương mại đầu tiên ra đời, bắt đầu hành trình chinh phục người dùng toàn thế giới. Năm 1983, Lisa - máy tính cá nhân thương mại đầu tiên có GUI và chuột máy tính một nút ra đời. Thiết kế chuột này đã tạo tiền đề cho các đời chuột Apple từ đó tới nay. Năm 1984, Logictech lần đầu cho ra mắt mẫu chuột không dây dùng sóng hồng ng oại. Năm 2004, Logictech lại một lần nữa khiến cả thế giới chấn động với thiết kế Chuột laser táo bạo, thay đổi hoàn toàn quan điểm của người dùng chuột toàn cầu. Trải qua lịch sử phát triển dài, chuột máy tính giờ đã có nhiều hình dạng, kích thước, loại, kiểu dáng, tùy chọn kết nối khác nhau. Thời kỳ đầu, chuột chỉ là thiết bị cơ điện đơn giản với vài nút để nhấp và một track ball để theo dõi chuyển động của con trỏ. Sau đó trải qua nhiều cải tiến công nghệ, chúng ta đã có các loại Chuột quang dùng ánh sáng để cảm nhận chuyển động. Từ thời chuột quang, nhiều dạng chuột con mới mẻ hơn đã ra đời mang lại sự tiện dụng lớn cho người dùng. Một trong các bước tiến lớn phải kể đến các tùy chọn kết nối của chuột. Thời trước, chúng ta có một cổng chuyên dụng ở mặt sau PC để kết nối với chuột có dây. Đó là các cổng PS/2 huyền thoại. Sau thời này ta tiến sang cổng USB. Với kết nối này bạn có thể cắm chuột vào bất kỳ cổng USB nào trên các máy tính kể cả máy bàn hay máy xách tay. Đỉnh điểm là phát minh chuột không dây dùng dongle hoặc qua kết nối Bluetooth mà hiện nay chúng ta thường thấy.
Tóm tắt hành trình phát triển qua các loại chuột dùng cảm biến khác nhau
Để tóm tắt hành trình phát triển quan trọng của chuột, ta hãy dựa vào lịch sử biến đổi của cảm biến chuột và các loại chuột tương ứng với từng dòng cảm biến: 1/ CHUỘT CẢM BIẾN CƠ KHÍ/ CHUỘT CƠ Nhiều năm trước, chuột cơ là lựa chọn duy nhất có mặt trện thị trường. Nó có một track ball bọc cao su di chuyển mộ con lăn hình trụ bên trong chuột. Khi bạn di chuyển chuột trên bàn làm việc, track ball này sẽ di chuyển con lăn và ghi lại các chuyển động ngang dọc của chuột. Sau đó chuyển thành chuyển động trên màn hình. Chuột cơ học nặng và cần làm sạch bi lăn thường xuyên. Chúng ghi nhận các chuyển động cũng không chính xác được như thế hệ tiếp theo mà ta sắp nói đến. 2/ CHUỘT QUANG Những hạn chế của chuột cơ học như độ phân giải hạn chế, nặng, cần phải vệ sinh thường xuyên, … đã dẫn đến sự phát triển của một công nghệ Chuột đáng tin cậy hơn. Đó là bước tiến mang tên Chuột Quang. Chuột quang sử dụng cảm biến quang học (hệ thống quét quang học) để theo dõi chuyển động. Vì không có bộ phận chuyển động nên tuổi thọ của chuột quang cao hơn nhiều so với chuột cơ. Chúng cũng có độ phân giải hoàn hảo với khả năng tùy chỉnh cao, nhất là với các dòng chuột gaming sau này.
Hầu như ngày nay tất cả con chuột trên thị trường đều là chuột quang, dù cho đó là dòng thường thức hay cao cấp để làm việc hoặc chơi game. tất cả đều dùng quang học cho cảm biến. 3/ CHUỘT CƠ QUANG HỌC Loại chuột này tích hợp các ưu điểm của chuột quang và cơ học. Chúng tương tự như một chuột cơ học, cũng có trackball di chuyển một đĩa đã được mã hóa. Phần quang học thì thể hiện qua các đèn LED IR hồng ngoại và các cảm biến theo dõi chuyển động quay của đĩa. 4/ CHUỘT CON QUAY HỒI CHUYỂN Đây là một loại chuột đặc biệt không cần bất kỳ bề mặt nào để theo dõi chuyển động của nó. Để hoạt động bình thường, bạn có thể sử dụng chuột này như một Chuột Quang thông thường trên mọi bề mặt.
Nhưng với Chế độ con quay hồi chuyển, bạn có thể vận hành chuột giữa không trung và vẫy nó xung quanh. Hệ thống con quay hồi chuyển tích hợp của chuột sẽ phát hiện những chuyển động này và chuyển chúng thành chuyển động của con trỏ. Nếu bạn đã quen với Điều khiển từ xa Magic của LG, nó sử dụng một công nghệ tương tự, nơi bạn có thể vẫy điều khiển từ xa trong không trung và con trỏ trên TV di chuyển xung quanh. 4/ CHUỘT LASER Những con chuột quang trước đây có đèn LED nhìn thấy hoặc đèn hồng ngoại làm nguồn ánh sáng cho cảm biến để chụp. Vấn đề với những loại này là chúng cần một bề mặt không phản chiếu để cảm biến phát hiện đúng ánh sáng phản xạ. Chuột Laser né được nhược điểm này. Nó cũng là một loại chuột quang, theo nghĩa nó sử dụng nguồn sáng và cảm biến hình ảnh.
Nhưng sự khác biệt là nguồn sáng, đó là một diode laser và bộ xử lý hình ảnh kỹ thuật số chất lượng cao (một phần của cảm biến). Loại chuột laser này sẽ hơi đắt hơn chuột quang thông thường nhưng mang lại hiệu suất đáng kể và có thể hoạt động trên mọi bề mặt (không có mousepad).
Tiệm cận đến chuột tương lai
Theo dòng phát triển và các nhu cầu chức năng chuyên biệt hơn của người dùng, chuột máy tính bắt đầu có thêm nhiều dòng biến thể khác nhau. Nổi bật trong số đó phải kể đến Chuột gaming và các loại Chuột lỗ siêu nhẹ. CHUỘT GAMING Chuộc gaming có thể có dây hoặc không, tùy lựa chọn của người dùng. Nhưng chuột có dây hoặc không dây dongle được ưa chuộng hơn vì không hoặc ít có độ trễ.
Một trong các mẫu chuột gaming siêu nhẹ đắt hàng hiện nay
Điểm chung của chuột chơi game thường có các nút bổ sung có thể lập trình được. Bạn có thể kiểm soát DPI của cảm biến. Một số chuột chơi game có khả năng thêm hoặc bớt trọng lượng để bạn có được cảm giác cầm nắm và giữ thăng bằng rất tốt. 3/ CHUỘT SIÊU NHẸ – ULTRALIGHT Theo thời gian, với nhu cầu ngày càng đa dạng và nâng cao, chúng ta có thêm một dòng chuột mới là chuột siêu nhẹ. Chuột này để đạt được trọng lượng siêu nhẹ (dưới 80g) thường có thiết kế lỗ honeycomb, lỗ chữ nhật, lỗ bầu dục hoặc được làm từ các chất liệu đặc biệt. Tiên phong của dòng chuột lỗ siêu nhẹ là thương hiệu chuột gaming Glorious, sau đó là Pulsar, Logitech, Lamzu… Tính ra từ ngày con chuột máy tính thương mại đầu tiên ra mắt, đã có hơn vài chục năm. Trong thời gian đó vô số các thiết kế chuột cùng sự cải tiến công nghệ kết nối, cảm biến và hình thái đã không ngừng ra đời. Những gì chúng ta có trong tay ngày nay chính là thừa hưởng từ tất cả thời kỳ đó. Giữa thị trường chuột mênh mông, bạn đã tìm được loại chuột phù hợp nhất cho mình chưa?