Bộ dụng cụ custom keycap và switch mà dân chơi nào cũng không thể bỏ qua

“Ai rồi cũng custom” Câu này không biết với các phần cứng PC thì như thế nào nhưng với dân chơi bàn phím cơ thì quá đúng. Custom keyboard không chỉ để đổi mới chiếc bàn phím cơ đang có, mà còn mang lại niềm hứng thú cho chính chúng ta, và cũng là để yêu lại chiếc bàn phím đã cũ, như ngày đầu mới rước về nhà.

Thường để khâu custom trở nên gọn gàng, thoải mái hơn, xu hướng hiện nay là dùng bàn phím cơ hot swap. Với PCB được thiết kế đặc biệt dùng mạch hot swap, cho phép thay đổi switch dễ dàng không cần rã hàn hoặc hàn mới. Nhờ vậy mà cũng giống như custom keycap, việc custom switch trên các bàn phím hot swap cũng trở nên đơn giản không kém.

Nhưng dù dễ hay đơn giản tới đâu, ta vẫn cần có các công cụ hỗ trợ chuyên dùng để làm các thao tác nhạy cảm. Vì chỉ cần sai một ly thôi không chỉ đi một dặm mà còn bay cả mớ tiền. Vỡ keycap, hỏng chân dấu cộng, va đập switch, làm biến dạng lá đồng bên trong switch… tất cả đều là thảm họa với người chơi keyboard.

Cách tốt nhất, hãy trang bị đủ và đúng các dụng cụ cần thiết để quá trình custom keycap và custom switch diễn ra suôn sẻ.

1/ Custom keycap cần gì? Chọn dụng cụ sao cho đúng?

Để custom keycap, bạn sẽ cần hai bước, tháo keycap cũ ra khỏi bàn phím đang dùng và gắn keycap mới vào đúng vị trí. Tháo keycap là việc khá đơn giản, nhưng cũng phải cẩn thận với những điều đơn giản nhất, vì từng chi tiết trên bàn phím cơ đều xứng đáng để được cẩn trọng tỉ mỉ. Và để tháo keycap thì dụng cụ duy nhất bạn cần dùng chính là một chiếc Key Puller xịn.

1.1/ Dụng cụ Key Puller giúp custom keycap

Key Puller là gì?

Key Puller (đầy đủ Keycap puller) là một dụng cụ giúp bạn gỡ bỏ một nút phím – keycap nằm san sát nhau trên bàn phím ra khỏi switch trên bàn phím cơ, mà không cần tốn nhiều sức. Và quan trọng nhất là chúng sẽ giúp bạn không làm hư hại phần switch trong suốt quá trình gỡ phím.

Cách dùng Key puller để tháo keycap ra khỏi bàn phím cơ

  • Dùng dụng cụ keypuller để dọc đứng song song với các cạnh của keycap như thế này, cho tới khi nào nghe một tiếng khấc nhẹ hoặc một tiếng tách như trường hợp bàn phím này của mình là puller đã được neo đúng vào vị trí.
  • Một tay giật thẳng cho keycap rời ra, tay còn lại giữ nhẹ bàn phím để các keycap kế bên không bị ảnh hưởng. Là xong.

Buy Filco Keycap Removal Tool [FKB118] | PC Case Gear Australia

Key puller có bao nhiêu loại? 

Có nhiều hình dạng key puller khác nhau, chất liệu cũng có thể bằng nhựa hoặc bằng kim loại (như hai hình bên dưới đoạn này). Trong mỗi loại chất liệu lại có vài hình thức khác nhau về thiết kế. Như loại cán ngắn bằng nhựa tròn tay cầm một tầng, hai tầng. Hoặc tay cầm dài có môt cánh kim loại hoặc hai chấu kim loại…

Key puller loại ngắn bằng nhựa

Clarico-Full Image
Key puller loại cán dài, có phần tiếp xúc keycap bằng kim loại không gỉ

1.2/ Nên chọn loại Key Puller nào an toàn nhất?

Mỗi người sẽ có một sở thích dùng món dụng cụ key puller này khác nhau. Nhưng cá nhân mình, sau vài năm chinh chiến với nhiều thể loại bàn phím từ stock tới custom thì rút ra kết luận: Tốt nhất và an toàn nhất sẽ là:

  • Dùng Key puller loại có dây thép (wired Key puller) thường đi kèm với cán cầm dài. Thiết kế này theo mình thấy là hạn chế tốt nhất tình trạng làm trầy, xước, sứt mẻ bề mặt keycap.
  • Cán cầm công thái học, để đảm bảo cho việc thao tác nhanh và quá trình gỡ phím thuận tiện hơn nhiều.
  • Phần dây thép nên dùng kiểu làm từ kim loại không gỉ. Vì gỉ sét sẽ làm xước bề mặt keycap của bạn và để lại vết dơ đôi khi không chùi được.
  • Cùng là trong loại wired Key puller nhưng nếu dùng kiểu có 2 dây thép giữ keycap thì sẽ còn tốt hơn. Thiết kế kiểu này thường sẽ giúp bạn lấy được cùng lúc 2-3 keycap cùng lúc, vừa tiết kiệm thời gian lại vừa tiện dụng.

Đây là loại wired Key puller yêu thích của mình. Nhìn thấy bình thường vậy thôi, tay cầm màu đen cũng hơi chán, kinh điển nữa, nhưng tới lúc dùng thì rất lợi hại. Phần tay cầm công thái học cầm rất gọn và chắc. Tháo được cùng lúc 3 keycap: nhanh. Phần giữ keycap làm từ thép không gỉ đảm bảo không xước keycap dù có thao tác nhanh. Cả hai phần chất liệu là thép không gỉ và nhựa ABS thì đều rất bền theo thời gian. Xài đã 4 năm rồi mà không phải thay cái puller nào khác.

Key-Puller-Filco
Key puller Filco, đạo cụ yêu thích của mình, nhìn thì chán nhưng xài thì bao tiện

Lưu ý khi dùng key puller tháo keycap

Nhưng dù kiểu gì đi nữa thì hai cái phải nhớ là: để puller vào đúng vị trí các khớp và cạnh của keycap để không làm hư keycap, và nhẹ tay, nếu thấy cứng thì dừng ngay sửa lại “tư thế”. Tránh làm trầy xước phím hoặc switch bên trong kể cả khi puller làm bằng nhựa. Lúc kéo keycap ra cũng phải thật thận trọng và nhẹ nhàng. Đây là lúc cả keycap và switch đều có thể bị ảnh hưởng.

Có một số kiểu bàn phím khi kéo keycap ra, switch sẽ bị kéo ra cùng. Nếu toàn bộ quá trình diễn ra suôn sẻ không có bất kỳ trở ngại hay lực cản nào thì hãy vẫn cứ yên tâm nhé, đó là bình thường vì do cấu trúc của bàn phím thôi. Còn nếu lúc làm thấy có gì lấn cấn thì tốt nhất nên dừng lại, làm từ đầu lần nữa. Đa số thì kéo keycap chỉ ra mỗi keycap thôi, switch vẫn còn ở lại.

Thường anh em sẽ mất khoảng nửa tiếng để kéo toàn bộ keycap của bàn phím fullsize, nếu lành nghề quen tay thì thời gian này có thể ngắn hơn nữa.

Khi xong hết chiếc bàn phím ban đầu sẽ trông như này:

Kết luận dụng cụ dùng custom keycap: Nếu muốn chơi keycap lâu dài thì nhất định phải đầu tư một cây Key Puller cán công thái học, dây thép không gỉ cho đáng. Tốn chừng 100-200 ngàn thôi, nhưng đổi lại vừa làm nhanh vừa yên tâm. Chứ còn có vài chục nghìn thì cũng không an toàn lắm đâu. Keycap xịn mà bị trầy thì nó đau lòng lắm.

2/ Custom switch cần gì? Chọn dụng cụ sao cho đúng?

Switch là linh hồn của bàn phím cơ. Nên bạn đã kỹ 1 cho keycap thì cần kỹ 10 lần cho switch. Để custom switch nếu với các bàn phím cổ điển thì mọi chuyện phức tạp hơn nhiều vì phải rã hàn và hàn thì mới làm được. Nhưng nếu bạn đang dùng một bàn phím cơ hot swap thì khâu custom switch này vừa thú vị lại vừa không quá nặng nề.

2.1. Hai dụng cụ cần thiết cho custom switch

Để thay switch cho bàn phím cơ hot swap thì anh em sẽ cần hai món dụng cụ căn bản sau

1/ Switch puller: Switch Puller là dụng cụ giúp các bạn nhổ swich ra khỏi mạch dễ dàng. Giúp nhấc switch ra khỏi bàn phím 1 cách dễ dàng, hạn chế đau tay nhờ tay cầm dài. Switch puller thường làm từ thép chắc chắn, không rỉ, không lo bị gãy và đa phần phù hợp với mọi loại switch cherry hoặc cloned-Cherry.

2/ Switch Opener: là dụng cụ mở switch. Trong switch có rất nhiều thành phần nhỏ quan trọng, mà bạn sẽ cần tinh chỉnh hay vệ sinh (như lube switch). Và để tháo tung các chi tiết li ti này, bạn sẽ cần tới Switch Opener. Một switch Opener tốt là chỉ cần mua đúng loại, áp vào một mặt của switch là mở tung được tất cả thành phần mà không gây tổn hại gì tới từng chi tiết.

Clarico-Text-Image
Một Switch Puller điển hình

Dụng cụ mở switch Glorious Switch Opener
Hình dáng một Switch Opener điển hình

2.2. Chọn Switch Puller thế nào cho đúng?

Cũng như key-puller, switch-puller có nhiều hình dạng và màu sắc tùy theo hãng sản xuất ra, nhưng đa phần chung kết cấu là: tay cầm, phần mấu bên dưới bằng kim loại, có hình vòng cung nhỏ để bám chặt vào switch kéo ra.

Các hình thức khác nhau của Switch Puller

Glorious Ergonomic Switch Puller

Chia sẻ với anh em kinh nghiệm chọn Switch Puller của mình

  • Đầu tiên hết, một switch puller tốt phải có kết cấu toàn thân chắc chắn, mình thích loại được làm từ một khối chất liệu từ trên xuống, théo không gỉ toàn bộ là tốt nhất. Vì kim loại kém chất lượng bị gỉ sét sẽ cực kỳ nguy hiểm cho quá trình tháo switch, chưa kể còn để lại cặn bụi khi cọ xát với các thành phần xung quanh switch.
  • Tiếp theo cần có thiết kế công thái học tốt. Tính chất này thể hiện rõ ở cảm giác cầm thoải mái hay không? Mỗi người sẽ có cảm nhận này khác nhau, nên tốt nhất vẫn là cầm thử hoặc đọc kỹ miêu tả từ hãng.
  • Phần uốn cong phía dưới cùng của Switch Puller cần được bo vát tinh tế, tỉ mỉ và gia cường kỹ. Đây là phần trực tiếp dùng để kéo switch ra khỏi bảng mạch, là phần quyết định độ chính xác và an toàn của thao tác gắp switch. Nên khi mua anh em nhớ quan sát kỹ. Switch Puller tốt thì phần này phải được cắt vát góc cạnh các đường cong tỉ mỉ, không có chi tiết thừa, không bị xước, cong vênh không đồng đều và cũng phải được gia cường kỹ lưỡng.

THAO TÁC GẮP SWITCH RA NHƯ SAU

  • Anh em có để ý thấy ở mỗi switch có một phần tab nhỏ ở mặt trên và mặt dưới không? Dùng switch-puller để mấu vào hai tab này để cố định vị trí của puller trước đã nhé.
  • Sau khi ổn định vị trí ngay ngắn thì lắc thử rất rất nhẹ để xem nó có chông chênh hay bị xô lệch hay không
  • Tiếp theo lắc nhè nhẹ sang trái phải để từ từ bứng switch ra khỏi bảng mạch
  • Nên bắt đầu với các switch ở hàng giữa của bàn phím. Vì vị trí đó thường ít nổi bật hơn các vị trí khác và sẽ dễ thao tác hơn.
  • Sau khi tháo  tất cả các switch ra thì cũng không cần phải lưu lại theo đúng vị trí như bộ keycaps nữa. Anh em có thể đặt ra một khay nhựa gần đó miễn sao đảm bảo số lượng là được. Trường hợp thay switch bị hư xen kẽ với switch không hư thì nên phân ra túi, ghi chú rõ ràng để sau này có dùng lại thì không lấy nhầm switch đã die.
  • Nếu muốn kết hợp với lube switch kiểu mì ăn liền thì có thể cho tất cả switch đã tháo vào một túi zipper, cho dầu lube vào rồi xốc nhẹ. Tiếp tục làm các khâu lube còn lại như trong bài hướng dẫn này.

Lưu ý nhẹ khi chọn nơi giữ switch sau khi tháo ra xong. Nên chọn một chiếc hộp hay một khay nhựa thay vì túi xốp vì các mấu kim loại trong switch có thể nhô ra túi và bị bẻ gãy không hay.

Chú ý các phím lớn, chúng thường đi kèm với bộ ổn định. Bạn cần tháo bộ ổn định ra trước khi kéo switch, có thể tháo bằng một nhíp thường đơn giản, không cần dùng tới puller. Toàn bộ switch của bàn phím fullsize có thể tháo trong vòng khoảng 15-20 phút tùy tay nghề và độ thận trọng của mỗi người.

Sau khi tháo xong thì bảng mạch trông thế này

2.3. Chọn Switch Opener thế nào cho đúng?

Đúng như tên gọi, Switch Opener là thiết bị hỗ trợ mở tung các thành phần bên trong một switch. Cho nên tiêu chí lựa chọn Switch Opener đầu tiên là phải khớp với loại switch bạn đang dùng. Cherry hay cloned Cherry là phổ biến nhất, hầu hết đều tương thích tốt.

Tuy có nhiều hình thức và kiểu dáng khác nhau, nhưng theo cá nhân mình thì, một Switch Opener tốt cần có các đặc điểm sau:

  • Dễ cầm nắm để quá trình áp vào switch dễ dàng thuận tiện hơn.
  • Được làm từ chất liệu cứng cáp, an toàn, như nhựa ABS hoặc nhôm nguyên khối
  • Các góc cạnh, chi tiết cắt vát rõ ràng, liền mạch, không lởm chởm và không có chi tiết thừa. Sẽ rất nguy hiểm cho switch nếu dùng một thiết bị mở không đúng chuẩn và có các khớp cắt tỉa lem nhem.

Thao tác dùng Switch Opener

Ở nhà mình đang dùng Switch Opener của Glorious, làm từ nhựa ABS, thấy rất ổn. Thao tác đơn giản chỉ là áp bề mặt của Switch Opener lên bề mặt switch (sau khi đã tháo ra khỏi bảng mạch). Khi thấy các góc cạnh đã khớp với nhau thì ấn nhẹ xuống một cái, mở tay ra thì các thành phần sẽ tự tách rời nhau. Như hình này mọi người. Trước và sau khi mở switch:

Kết luận về dụng cụ custom switch: Có vẻ phức tạp hơn keycap kha khá nhỉ? Nhưng cũng xứng đáng để phải chọn lựa kỹ một bộ dụng cụ ít nhất hai món để custom switch vì đây chính là cốt lõi của mọi bàn phím cơ. Switch hư thì coi như hỏng. Cho nên rất đáng để đầu tư đồ xịn nha anh em.

LỞI KẾT CHUNG

Custom phím cơ là một nghệ thuật. Mỗi công đoạn dù là đơn giản như đổi keycap hay thay switch (trên bàn phím cơ hot swap) cũng đòi hỏi rất nhiều công phu và đầu tư, cả về tiền bạc lẫn công sức. Hãy bắt đầu bằng việc chọn mua dụng cụ hỗ trợ đúng chuẩn, đủ tốt, đủ bền và đủ chất lượng. Các công đoạn về sau sẽ an toàn và tiện lợi hơn rất nhiều.

Chúc anh em đầu tư được bộ dụng cụ chuẩn chỉnh cho sự nghiệp custom phím cơ của mình.

Bài viết mới

Hâm nóng tình yêu với chiếc bàn phím cơ duy nhất của bạn

Vạn vật đều cũ đi, mọi thứ đều trở nên nhàm chán khi đã quá quen thuộc. Con người, tình cảm, mối quan hệ...

Các chất liệu thường được dùng làm đồ kê tay bàn phím cơ

Chắc anh em dùng bàn phím cơ không còn lạ gì với món Kê tay bàn phím. Có rất nhiều mẫu bàn phím khi...

Những trường phái khác nhau khi chơi bàn phím cơ custom

Khi đã quá quen với những chiếc bàn phím dựng sẵn (stock keyboard), đôi tay đã quá nhuần nhuyễn với các cảm giác gõ...

Hướng dẫn test nhanh bàn phím cơ tại cửa hàng khi mua

Nhiều anh em hay than phiền lúc ở shop bấm thử thấy khác mà sao về nhà ngồi một mình bấm lại thấy khác....

Phân biệt Plateless và Plate-mounted: chúng ảnh hưởng gì đến cảm giác gõ của bàn phím cơ

Nếu đã thật sự đi sâu vào thế giới bàn phím cơ, đặc biệt là mảng bàn phím cơ custom thì bạn hẳn đã...

Related Stories

Để lại bình luận

Mời bạn nhập nội dung bình luận
Nhập tên

Stay on op - Ge the daily news in your inbox